Bài 36: Tác dụng của lực - Môn KHTN - Khối 6

1. Sự thay đổi tốc độ và thay đổi hướng chuyển động

    Chúng ta thường quan sát được sự biến đổi chuyển động (thay đổi tốc độ và thay đổi hướng chuyển động) của các vật như sau: 

- Vật đang đứng yên, bắt đầu chuyển động.

- Vật đang chuyển động, bị dừng lại.

- Vật chuyển động nhanh lên.

- Vật chuyển động chậm lại.

- Vật đang chuyển động theo hướng này, bỗng chuyển động theo hướng khác.

Ví dụ: 

Con cá cắn vào chiếc phao của một cần câu đang nổi, bỗng chìm xuống nước. Lực của con cá đã làm cho chiếc phao bắt đầu chuyển động.

Khi thủ môn dùng tay bắt quả bóng đang bay vào khung thành thì tay thủ môn đã tác dụng một lực lên quả bóng khiến cho quá bóng đang chuyển động bị dừng lại.

Bóng đang lăn trên sân thì một cầu thủ chạy theo đá nối. Lực của cầu thủ này làm bóng chuyển động nhanh dần.

Ôtô đang chuyển động, lực hãm phanh đã làm cho ô tô chuyển động chậm dần.

Bóng đang bay về phía khung thành thì bị hậu vệ phá sang phải. Lực của hậu vệ làm bóng đổi hướng chuyển động.

2. Sự biến dạng của vật

   Sự biến dạng là sự thay đổi hình dạng của một vật.

Ví dụ:

  - Ngoài ra, lực tác dụng lên một vật có thể làm cho vật đó vừa biến đổi chuyển động và vừa bị biến dạng.

Ví dụ: 

Khi quả bóng đập vào một bức tường, lực do tường tác dụng lên bóng vừa làm biến đổi chuyển động vừa làm biến dạng quả bóng.

.

Một vận động viên nhảy cầu đang nhún người trên ván nhảy để lấy đà trước khi nhảy lên. Người này đã tác dụng lên ván, khiến cho ván vừa bị uốn cong, vừa chuyển động lên xuống

Chân tác dụng lên quả bóng một lực vừa làm quả bóng bị biến dạng vừa làm quả bóng chuyển động theo một hướng khác

Câu 1: Trường hợp nào dưới đây, cho thấy vật bị thay đổi tốc độ?

• A. Ấn mạnh tay xuống đệm

• B. Ngồi lên một cái yên xe

• C. Cầu thủ đá quả bóng vào lưới

• D. Gió thổi làm buồm căng 

Câu 2: Trường hợp nào dưới đây, cho thấy vật bị biến dạng?

• A. Mũi tên bay xa 5m sau khi được bắn ra khỏi cung tên

• B. Hòn bi bắt đầu lăn trên máng nghiêng

• C. Một người thợ đẩy thùng hàng

• D. Quả bóng ten - nit bay đập vào mặt vợt

Câu 3: Lực tác dụng vào vật gây ra cho vật:

• A. có thể thay đổi tốc độ

• B. có thể bị biến dạng

• C. có thể vừa thay đổi tốc độ vừa bị biến dạng

• D. cả ba tác dụng trên 

Câu 4: Trong trường hợp cầu thủ bắt bóng trước khung thành, thì lực của tay tác dụng vào quả bóng đã làm cho nó: 

• A. bị biến dạng

• B. bị thay đổi tốc độ

• C. vừa bị biến dạng vừa thay đổi tốc độ

• D. bị thay đổi hướng chuyển động

Câu 5: Phát biểu nào sau đây là đúng về tác dụng của lực?

• A. Lực làm vật đang đứng yên, bắt đầu chuyển động

• B. Lực làm vật đang chuyển động, bị dừng lại

• C. Lực làm vật chuyển động nhanh lên

• D. Cả ba phát biểu trên